Het gezag over minderjarige kinderen

Het hebben van gezag houdt in dat u onder meer de plicht hebt en het recht krijgt om een minderjarig kind op te voeden en te verzorgen. Een kind is in principe minderjarig als hij of zij de leeftijd van achttien jaren nog niet heeft bereikt. Wie het gezag heeft over minderjarige kinderen, hangt af van een aantal situaties. Vaak krijgen ouders automatisch het gezag over hun minderjarige kinderen. Toch zijn er een aantal punten die ervoor kunnen zorgen dat dit niet direct het geval is. Het zal bijvoorbeeld uitmaken of het gaat over ouders binnen een huwelijk, geregistreerd partnerschap, ongehuwde ouders of niet geregistreerde ouders. Bovendien dienen deze ouders bevoegd te zijn tot het hebben van gezag. Navolgend zal dit nader worden toegelicht. Dit artikel zal zich beperken tot het hebben van gezag als ouder zijnde.

Huwelijk

In geval van een huwelijk is het uitgangspunt dat het gezag door de ouders van het kind samen wordt uitgevoerd. Indien de ouders besluiten hun huwelijk te beƫindigen, loopt dit gezamenlijke gezag in principe gewoon door.

Geregistreerd partnerschap

Indien de ouders een geregistreerd partnerschap zijn aangegaan, bepaalt de wet dat zij het gezag in principe tevens gezamenlijk uitvoeren, gedurende hun geregistreerde partnerschap. Indien het geregistreerde partnerschap wordt ontbonden (lees: beƫindigd), loopt het gezamenlijke gezag in beginsel door.

Ongehuwd of niet geregistreerd

Indien de ouders van het kind ongehuwd of niet geregistreerd zijn, dienen zij een bepaalde actie te ondernemen om het gezag gezamenlijk te kunnen verkrijgen. Zij zullen een verzoek moeten indienen in het zogenoemde Gezagsregister. Dit is een register waarin beslissingen over het gezag worden geregistreerd. Dit verzoek kunnen zij digitaal of schriftelijk indienen. Indien dit verzoek uitblijft, zal in principe slechts de moeder van het kind automatisch het gezag verkrijgen. Er wordt dan gesproken van eenzijdig gezag.

Onbevoegd

De wet bepaalt dat u niet altijd bevoegd kunt zijn tot het hebben van gezag. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn indien u minderjarig bent, onder curatele bent gesteld of een geestelijke stoornis ondervindt die niet tijdelijk van aard is. Wat betreft het laatste kunt u bijvoorbeeld denken aan een situatie waarin een ouder langdurig wordt opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis en niet consequent in staat is om onder meer weloverwogen beslissingen te nemen. Zo zou er mogelijk niet aan de opvoedings- en ontwikkelingsbehoeften van het minderjarig kind kunnen worden voldaan. Op basis van het voornoemde kunt u als ouder zijnde dus alsnog als onbevoegd worden aangemerkt tot het hebben van gezag.

Gezag door een ander

Het is ook mogelijk dat een instelling of andere personen dan de ouders het gezag over een minderjarig kind uitoefenen. Indien dit het geval is, wordt er gesproken van een voogd. De ouders van het kind kunnen een voogd in het gezagsregister laten registreren of aanwijzen bij testament. Ook de rechter kan een voogd aanwijzen.

Wilt u meer weten over dit onderwerp of heeft u andere vragen? Neem dan gerust contact met ons op.

(Let op! Naar aanleiding van de Covid-19 pandemie worden er momenteel geen fysieke spreekuren verzorgd. U kunt met al uw vragen terecht bij het e-mailadres: info@rechtswinkelarnhem.nl of kijk voor meer informatie op www.rechtswinkelarnhem.nl).

Door: Evsen